Μελετώντας το Ημερολόγιο του Ιωάννη Μεταξά, βλέπουμε πως η ανησυχία για την πολεμική προπαρασκευή της Ιταλίας ενάντια στην Ελλάδα υφέρπει. Πρώτη προτεραιότητα του Βασιλέως Γεωργίου Β’ και του Πρωθυπουργού ήδη από το 1936 ήταν η μυστική προετοιμασία της Ελλάδος για πόλεμος μέχρις εσχάτων στα βόρεια σύνορα της χώρας.

Η εμβληματική οχυρωματική “Γραμμή Μεταξά” οικοδομήθηκε χωρίς να μάθουν τίποτα οι χιλιάδες κατάσκοποι των Γερμανών, Ιταλών και Βουλγάρων που είχαν αφεθεί να αλωνίζουν στην χώρα, παρέχοντας πολύ συχνά παραπλανητικές πληροφορίες.

Ο βασιλιάς Γεώργιος Β’ διατηρούσε επαφή με τον βασιλιά βασιλιά της Ιταλίας Βίκτωρα Εμμανουήλ Γ΄, εξασφαλίζοντας κρίσιμες πληροφορίες. Όμως, η αυτονομία του Μπενίτο Μουσολίνι και του Διοικητή των Δωδεκανήσων Ντε Βέκι, με τον οποίο ο Μουσολίνι ήταν σε ανταγαγωνισμό, καθώς και το κλείσιμο του ματιού από τους Βρετανούς που ήθελαν οι Ιταλοί να χτυπήσουν την Ελλάδα και να ανοίξει μια πληγή για τον άξονα στον Νότο, συντέλεσαν στο να μην ακουστεί η φωνή ειρήνης και αξιοπρέπειας των Ελλήνων από το Ιταλικό Καθεστώς.

Η ιταλική κατασκοπία προδόθηκε

Ο Γεώργιος είχε πληροφορίες πως η Ιταλική κατασκοπεία είχε διεισδύσει στο ελληνικό Γενικό Επιτελείο Στρατού και συνέλεγε απόρρητα στοιχεία για την διάταξη, τον οπλισμό και τον αριθμό των Ελλήνων στρατιωτών.

Ενημερώθηκε ο Μεταξάς και οι εντολές του προς τον Αρχηγό του ΓΕΣ Αλέξανδρο Παπάγο ήταν να διοχετεύονται παραπλανητικές, αλλά πειστικές πληροφορίες στους ανθρώπους των Ιταλών.

Από τα τηλεγραφήματα και τις συζητήσεις των Ιταλών, που μας διασώζει και ο Εμμανουέλλε Γκράτσι, ο Πρεσβευτής τους στην Αθήνα, επιβεβαιώνουμε πως οι Ιταλοί υπολόγιζαν και στην συνεργασία των γερμανόφιλων Ελλήνων αξιωματικών, οι οποίοι προσέβλεπαν σε ανατροπή της κυβέρνησης του Ιωάννη Μεταξά και σύνταξη της Ελλάδος με τις δυνάμεις του Άξονα. Χαρακτηριστική περίπτωση ήταν το δεξί χέρι του Ελευθερίου Βενιζέλου, ο Νικόλαος Πλαστήρας, και οι ευθείες παρεμβάσεις του από την Γαλλία υπέρ της υπαγωγής της Ελλάδος στο άρμα του Χίτλερ και του Μουσολίνι. Εξίσου ηχηρή περίπτωση, αυτή του Στρατηγού Γεωργίου Κονδύλη.

Χωρίς να το αντιληφθούν, οι Γερμανόφιλοι Έλληνες αξιωματικοί, μεταξύ των οποίων και ο Υπαρχηγός του ΓΕΣ Κωνσταντίνος Πλατής, βρισκόντουσαν υπό παρακολούθηση από τους άνδρες του υφυπουργού Δημοσίας Ασφαλείας Κωνσταντίνου Μανιαδάκη.

Ο Παπάγος είχε φροντίσει να παρεισφρήσουν έμπιστοι δικοί του άνθρωποι σε αυτήν την ομάδα αξιωματικών.

Η απόπειρα των συνωμοτών

Η εκδήλωση της συνομωσίας των Γερμανόφιλων εκδηλώθηκε στις 3 Ιουνίου 1940, όταν ο Στρατηγός Πλατής ζήτησε επισήμως την αντικατάσταση του Παπάγου στην ηγεσία του Στρατού, καθώς δήθεν είχε ενημερωθεί από διπλωματικούς κύκλους ότι δεν ήταν αρεστός στην Γερμανία.

Ο Παπάγος ενημέρωσε σχετικά τον Μεταξά, προσθέτοντας ότι θεωρούσε απίθανο η Γερμανία να εξέφραζε τέτοιου είδους απόψεις χωρίς να χρησιμοποιήσει την επίσημη διπλωματική οδό. Αυτή ήταν η αφορμή που επιζητούσε ο Μεταξάς για να εκκαθαρίσει τους Γερμανόφιλους μια και καλή.

Με μια σκληρή κίνηση μέσω των μηχανισμών του Μανιαδάκη, σαρώθηκε μέσα σε λίγες ώρες το σύμπαν και όλοι οι συνωμότες μαζί. Ο Πλατής τέθηκε σε διαθεσιμότητα, υποβλήθηκε σε συνεχείς ανακρίσεις και εκτοπίστηκε, ενώ όλοι οι συνωμότες συνελήφθησαν εντός μιας ημέρας και εκτοπίστηκαν.

Έτσι οι Ιταλοί δεν είχαν να ελπίζουν σε τίποτα από το καλοκαίρι του 1940: ούτε σε πολύτιμες πληροφορίες εκ των έσω, ούτε σε διαπιστώσιμες κινήσεις στρατιωτικού προσωπικού, που θα τις αξιοποιούσαν για την δικαιολόγηση μιας “προληπτικής” επίθεσης στην ελληνο-αλβανική μεθόριο, σε συνέχεια της εκστρατείας προκλήσεων με την βύθιση της Έλλης, την δήθεν δολοφονία Ιταλού Στρατηγού από Έλληνες και τον εσμό των άρθρων στον Ιταλικό Τύπο, που προετοίμαζαν ψυχολογικά το έδαφος.

Όταν έφτασε η 15η (πρώτη επιλεγμένη ημερομηνία από τους Ιταλούς για επίθεση) και 27η Οκτωβρίου, το ΓΕΣ γνώριζε πλέον ότι ο πόλεμος ήταν θέμα ημερών ή και ωρών. Συγκεκριμένα ο διοικητής της Μεραρχίας 8ης Μεραρχίας Χαράλαμπος Κατσιμήτρος, σε τηλεφωνική του επικοινωνία με το ΓΕΣ (αν/χη Κορώζη) στις 27.10.1940, περί ώραν 19.00 , μεταβίβασε τα ακόλουθα:

«Αναφέρατε παρακαλώ εις τον Αρχηγόν του Γ.Ε.Σ. ότι η προσωπική μου γνώμη είναι ότι αύριον την πρωίαν, ίσως δε και κατά την διάρκειαν της νυκτός 27 με 28 Οκτωβρίου, θα έχωμεν ιταλικήν επίθεσιν. Η Μεραρχία θα επιτελέση το καθήκον της προς την πατρίδα συμφώνως προς διαταγάς και οδηγίας του Γ.Ε.Σ. Δύνομαι να βεβαιώσω υπευθύνως τον Αρχηγόν του Γ.Ε.Σ. και τονίζω τούτο ιδιαιτέρως ότι δεν θα περάσουν Ιταλοί από το Καλπάκι».

Στάχτη στα μάτια των Ιταλών

Ο Αρχιστράτηγος πια Παπάγος, μισή ώρα μετά την επίδοση του τελεσιγράφου στον Μεταξά, καλεί έκτακτο πολεμικό συμβούλιο με όλους τους αρχηγούς όπλων και τους επιτελείς και ανακοινώνει την έναρξη του πολέμου και το σχέδιο αμύνης:

«Λόγω υπεροπλίας του εχθρού, η γραμμή αμύνης περιορίζεται στην περιοχή της Θεσσαλίας, Ολύμπου και στην κοιλάδα των Τεμπών».

Πάγωσαν όλοι οι παριστάμενοι αξιωματικοί: το 1/3 της Ελλάδας και δη η Μακεδονία παραδιδόταν στο έλεος των Ιταλών. Ο Παπάγος ζητά να εξέλθουν της αιθούσης όλοι οι αξιωματικοί, γραμματείς και στενογράφοι και ζητά να μείνουν μόνο οι αρχηγοί των τριών όπλων.

Απευθυνόμενος σε αυτούς τους τρείς, ο Παπάγος τους είπε: «Κύριοι αυτό που παρακολουθήσατε ήταν μια μπλόφα. Το πολεμικό συμβούλιο θα γίνει το βράδυ στην Σχολή Ευελπίδων, θα προσέλθετε χωρίς υπηρεσιακά αυτοκίνητα και χωρίς διακριτικά. Η απόφαση του έθνους είναι μία , ούτε μια σπιθαμή ελληνικής γης στον εχθρό».

Ο Παπάγος γνώριζε ότι το πρωινό πολεμικό συμβούλιο παρακολουθείτο από κατασκόπους των Ιταλών, που είχαν διεισδύσει στους στενογράφους και στους γραμματείς του επιτελείου.

Οι παραπλανητικές πληροφορίες που είχαν οι Ιταλοί στα χέρια τους ήταν πειστικές. Ο Ιωάννης Μεταξάς και ο Στρατηγός Αλέξανδρος Παπάγος είχαν φροντίσει να επανδρώσουν τις γραμμές της Πίνδου με τρόπο μυστικό και κρυφά Φύλλα Πορείας των Αξιωματικών. Οι Ιταλοί δεν “έβλεπαν” στρατιωτικές κινήσεις επάνδρωσης στο σημείο που θα κτυπούσαν: νόμιζαν ότι η Ελλάδα, είτε κοιμάται, είτε φοβάται, είτε σχεδίαζε να παραδοθεί με πρόσχημα την αστραπιαία επίθεση της Ιταλίας.

Γνωρίζουμε ήδη από το έργο του Εμμανουέλλε Γκράτσι, πως ο Μπενίτο Μουσολίνι δεν είχε ορθή πληροφόρηση για το ποιος ήταν ο Ιωάννης Μεταξάς…

Στηρίξτε μας με μια δωρεά

One-Time
Monthly
Yearly

Στηρίξτε μας με μια δωρεά

Make a monthly donation

Make a yearly donation

Επιλέξτε ποσό

€5.00
€15.00
€100.00
€5.00
€15.00
€100.00
€5.00
€15.00
€100.00

Ή εισάγετε το ποσόν που επιθυμείτε


Είμαστε ανεξάρτητοι. Η στήριξή σας είναι η δύναμή μας

Your contribution is appreciated.

Your contribution is appreciated.

δωρεαδωρεαδωρεα